ပြင့္လင္းျမင္သာမႈ

User Rating: 1 / 5

Star ActiveStar InactiveStar InactiveStar InactiveStar Inactive
 

ဆံုးျဖတ္ခ်က္ခ်ရာတြင္ လူအမ်ား ပါ၀င္ေဆာင္ရြက္ပိုင္ခြင့္

b_150_100_16777215_00_images_stories_concerns_participation.jpg  ၂၀၀၇ ခုႏွစ္တြင္ ေလာင္စာဆီေစ်းႏႈန္းမ်ား ရုတ္တရက္ျမႇင့္တင္လိုက္ျခင္းကို လူမ်ားက မေက်နပ္ရာမွ ၿငိမ္းခ်မ္းစြာဆႏၵျပ ခဲ့ၾကသည္။ မ်ားမၾကာမီ သံဃာမ်ား၏ ဆႏၵျပပြဲမ်ားကိုလည္း စစ္အစိုးရက အၾကမ္းဖက္ေခ်မႈန္းခဲ့သည္ကို ၾကည့္ျခင္းအား ျဖင့္ ေလာင္စာစြမ္းအင္ႏွင့္ ပတ္သက္သည့္ မူ၀ါဒမ်ားတြင္၊ သို႔မဟုတ္ ျမန္မာႏိုင္ငံရွိ စီမံကိန္းမ်ားတြင္ ဆံုးျဖတ္ခ်က္ခ်မွတ္ရာ ၌ ျပည္သူမ်ား၏ ပါ၀င္ေဆာင္ရြက္ခြင့္ကို လံုး၀ခြင့္မျပဳႏိုင္ေၾကာင္း ထင္ရွားစြာ ျပသေနပါသည္။ စစ္အစိုးရ အာဏာရယူထား သမွ် ကာလပတ္လံုး ျဖစ္ႏိုင္ဖြယ္ မရွိပါ။ လြတ္လပ္သည့္ သတင္းမီဒီယာမ်ားကို ႏွိပ္ကြပ္ထားျခင္း၊ တက္ႂကြလႈပ္ရွားသူမ်ား ကို ဖမ္းဆီးျခင္း၊ ရိုက္ႏွက္ျခင္း၊ တရားမ၀င္ သတ္ျဖတ္ျခင္း စသည္တို႔ ျပဳေနေသာေၾကာင့္ သတင္းအခ်က္အလက္မ်ားကို ရယူ သိရွိႏိုင္ခြင့္ မရွိသကဲ့သို႔ စီမံကိန္းမ်ားကိုလည္း ေမးခြန္းထုတ္ေစာဒက တက္ႏိုင္မည္ မဟုတ္ပါ။ ဤအေၾကာင္းမ်ား ေၾကာင့္ အဓိပၸါယ္ရွိသည့္ ျပည္သူအမ်ား ပါ၀င္ေဆာင္ရြက္ခြင့္ကို ႀကိဳတင္၍ ပိတ္ပင္ထားသည့္ႏွယ္ ရွိပါသည္။ 

လူအမ်ားက ေက်လည္သိရွိၿပီး သေဘာတူညီမႈ
ဆည္တည္ေဆာက္ေရး စီမံကိန္းမ်ားေၾကာင့္ ထိခိုက္နစ္နာရမည့္ ေဒသခံျပည္သူမ်ားကို ႀကိဳတင္အသိေပးျခင္း မရွိသကဲ့ သို႔၊ တိုင္ပင္အၾကံဉာဏ္ ရယူျခင္းလည္း မရွိပါ။ ေဒသခံျပည္သူမ်ားမွာ လြတ္လပ္စြာ သတင္း အခ်က္အလက္မ်ား ရယူပိုင္ ခြင့္လည္း မရွိပါ။ ဆည္မ်ားႏွင့္ ပတ္သက္၍လည္း မည္သို႔မွ်သိရွိခြင့္ မရွိသလို၊ ၎တို႔၏ ျဖစ္လာႏိုင္သည့္ ဆိုးက်ဳိးမ်ားကို လည္း မသိႏိုင္ၾကပါ။ ကမၻာ့ဆည္မ်ားဆိုင္ရာ ေကာ္မရွင္ (WCD) ၏ အၾကံျပဳခ်က္ႏွင့္ အျခားလမ္းညႊန္ခ်က္မ်ားအရ  ဆည္ တည္ေဆာက္မည့္ေနရာတြင္ ျဖစ္ႏိုင္ေျခ ႀကိဳတင္စမ္းသပ္ေလ့လာျခင္းသည္ အေရးႀကီးရံုမွ်မက၊ ဆည္ေၾကာင့္ ထိခိုက္နစ္ နာရမည့္ ျပည္သူမ်ားႏွင့္လည္း တိုင္ပင္အၾကံရယူရန္ လိုအပ္ပါသည္။ ျမစ္ေအာက္ပိုင္းရွိ ျပည္သူမ်ားႏွင့္ပါ တိုင္ပင္ေဆြးေႏြး မႈမ်ား ျပဳရမည္ ျဖစ္ပါသည္။   

၂၀၀၀ ခုႏွစ္ ႏို၀င္ဘာလတြင္ ကမၻာ့ဆည္မ်ားဆိုင္ရာ ေကာ္မရွင္ (World Commission on Dams) က ဖြံ႔ၿဖိဳးတိုးတက္ေရးအတြက္ အေျခခံလမ္းညြန္မူတရပ္ကို အဆိုျပဳခဲ့ပါသည္။ တည္ေဆာက္ေရးလုပ္ငန္းမ်ားေၾကာင့္ ထိခိုက္ နစ္နာရမည့္ ျပည္သူမ်ားကို ဤလုပ္ငန္းစဥ္မ်ားအတြက္ ဆံုးျဖတ္ခ်က္မ်ား ခ်မွတ္ရာတြင္ ပါ၀င္ေစသင့္ၿပီး၊ ၎စီမံကိန္းမ်ား မွ အက်ဳိးအျမတ္ကို ပထမဦးဆံုး ခံစားေစရမည့္ သူမ်ားျဖစ္သည္ဟု အဆိုျပဳခဲ့ပါသည္။
အက်ဳိးအျမတ္ခြဲေ၀မႈ
ျမန္မာႏိုင္ငံရွိ ေရအားလွ်ပ္စစ္စီမံကိန္းမ်ားမွ ထုတ္လုပ္လိုက္သည့္ လွ်ပ္စစ္ဓါတ္အားမ်ားကို အိမ္နီးခ်င္းႏိုင္ငံမ်ားသို႔ ပို႔လႊတ္ ေရာင္းခ်မည္ ျဖစ္သည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ ျပည္တြင္း၌ လွ်ပ္စစ္ဓါတ္အား မလံုေလာက္ေသာ္လည္း ျပည္တြင္းတြင္ အသံုးခ် လိမ့္မည္ မဟုတ္ပါ။ ဤဆည္မ်ားမွ ထြက္ရွိသည့္ လွ်ပ္စစ္ဓါတ္အားကို ေရာင္းခ်၍ ရသည့္ေငြျဖင့္ စစ္အစိုးရအတြက္ ေရ ရွည္ အက်ဳိးျဖစ္ထြန္းေစလိမ့္မည္ ျဖစ္သည္။ သံလြင္ျမစ္၊ ဧရာ၀တီျမစ္ႏွင့္ ၎၏ျမစ္လက္တက္မ်ားေပၚတြင္ တည္ေဆာက္ ရန္ စီစဥ္ေနေသာ ဆည္မ်ားမွ စုစုေပါင္း လွ်ပ္စစ္ဓါတ္အား မဂၢါ၀ပ္ ၃၀,၀၀၀ ထုတ္လုပ္ႏိုင္မည္ ျဖစ္ၿပီး၊ ဤဆည္တည္ ေဆာက္ေရး စီမံကိန္းမ်ားအတြက္ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈ ပမာဏမွာ အေမရိကန္ေဒၚလာ ၃၀,၀၀၀ သန္း အနည္းဆံုး ရွိပါသည္။ ဤသို႔ လွ်ပ္စစ္ေရာင္းခ်ရာမွ ရရွိလာမည့္ ၀င္ေငြကိုမူ အတိအက် မတြက္ခ်က္ႏိုင္ေသးပါ။
b_150_100_16777215_00_images_stories_concerns_benefitsharing.jpg  ျမန္မာႏိုင္ငံကို အုပ္ခ်ဳပ္ေနသည့္ စစ္အစိုးရက ႏိုင္ငံျခားတိုက္ရိုက္ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈမ်ားႏွင့္ ျပည္ပတင္ပို႔ေရာင္းခ်မႈမ်ားမွ ရရွိ လာသည့္ ေဒၚလာေငြမ်ားေၾကာင့္ အက်ဳိးအျမတ္ရရွိမည္ ျဖစ္ေသာ္လည္း သာမာန္ျမန္မာျပည္သူမ်ား၏ လူေနမႈဘ၀တိုး တက္လာမည္ဟု အာမခံခ်က္ မရွိပါ။ အကယ္၍ ျမန္မာျပည္သူမ်ားက လွ်ပ္စစ္ဓါတ္အား အခ်ဳိ႔အ၀က္ကို သံုးစဲြႏိုင္မည္ ျဖစ္ ေသာ္လည္း အထူးသျဖင့္ ၿမိဳ႔ျပရွိ လူထုမ်ားတြင္သာ သံုးစြဲႏိုင္လိမ့္မည္ ျဖစ္ပါသည္။ ေက်းလက္ေဒသမ်ားတြင္မူ ေမွာင္ျမဲ ေမွာင္ေနဦးမည္သာ ျဖစ္ပါသည္။ တည္ေဆာက္မည့္ဆည္မ်ား အားလံုးလိုလိုသည္ တိုင္းရင္းသားလူမ်ဳိးမ်ား ေနထုိင္ရာ ေဒသတြင္ ရွိေနၾကၿပီး၊ ၎တို႔အေနႏွင့္ လူမႈေရးႏွင့္ သဘာ၀ပတ္၀န္းက်င္ ဆိုးက်ဳိးမ်ားကို ၾကံဳေတြ႔ခံစားၾကရမည္ ျဖစ္ပါ သည္။ အက်ဳိးအျမတ္ဟူ၍ ခံစားရဖြယ္ မရွိပါ။ ခံစားရလွ်င္ေသာ္မွ အနည္းအက်ဥ္းမွ်သာ ခံစားရဖြယ္ ရွိပါသည္။ 

Voices of the Dammed

© 2017 ျမန္မာႏုိင္ငံ ျမစ္ေခ်ာင္းမ်ားဆုိင္ရာ ကြန္ယက္. All Rights Reserved.